Sự phát triển của khí công học ít nhiều đã có những sự ảnh hưởng tới Trung Y, tức y thuật hay phương pháp điều trị bệnh của y học cổ truyền Trung Hoa. Việc con người ngày càng hiểu hơn về Khí đã dẫn tới những hiểu biết sâu sắc hơn về cấu tạo y lý của con người.

Tiến trình phát triển của y học Trung Hoa được ghi nhận ngay từ thời kỳ viễn cổ, vào lúc đó con người đã biết cách sử dụng thảo mộc để trị bệnh, có thuyết đã nói về việc Thần Nông nếm các loại thảo dược để làm thuốc.

 

Thời kỳ nhà Hạ, nhà Thương, nhà Chu

Trong các văn tự giáp cốt xuất hiện những ghi chép về y tế, điều trị cùng mười mấy chứng bệnh. Y học thời nhà Chu chia thành tây y (thầy thuốc nội khoa), dương y (thầy thuốc ngoại khoa), thực y (thầy thuốc dinh dưỡng), thú y.

Sử dụng bốn phương pháp hội chẩn là vọng (quan sát), văn (nghe), vấn (hỏi), thiết (tiếp xúc) và các phương pháp điều trị dung thuốc, châm cứu, phẫu thuật.

Xuất hiện các trước tác như “Hoàng Đế Nội Kinh” là sự tổng kết đầu tiên về lý luận y học Trung Quốc.

Thời kỳ nhà Tần, nhà Hán

Dùng mô hình người bằng gỗ quét sơn để mô tả các đường kinh mạch trên cơ thể người, đây chính là mô hình y học xuất hiện sớm nhất trên thế giới. Danh y Thuần Vu Ý (Thương Công) đầu thời Tây Hán đã ghi chép lại tên tuổi, quê quán của những người được ông chữa bệnh trong cuốn “Chẩn tịch”, đây là cuốn bệnh án lâm sàng sớm nhất trên thế giới.

Thời kỳ này xuất hiện tác phẩm “Thương hàn tạp bệnh luận” của Trương Trọng Cảnh, đặt nền móng cho sự phát triển của y học lâm sang.

Danh y Hoa Đà cuối thời Đông Hán bắt đầu sử dụng thuốc gây tê toàn thân, với tên gọi là “ma phất tán”.

Thời kỳ Ngụy, Tấn, Nam Bắc triều

Danh y Vương Thúc Hòa đời Tấn đã tổng kết và quy nạp ra 24 loại tượng mạch, đề xuất lý luận mạch, chứng, trị quan trọng như nhau.

Các phân môn và chuyên môn hóa trong y học dần dần trở nên hoàn thiện. Các trước tác “Châm cứu giáp ất kinh” , “Bão phác tử”, “Trửu hậu bị cấp phương” ra đời. Từ đời Tấn về sau, hình thành nền giáo dục y học do nhà nước quản lý.

Thời kỳ Tùy, Đường, Ngũ đại

Trước tác thời kỳ này rất đa dạng. Tác phẩm “Tân tu bản thảo” của Tô Kính đời Đường là bộ từ điển thảo dược đầu tiên, ngoài ra còn có các trước tác mang tính tổng hợp về y học như “Thiên kim phương” của Tôn Tư Miếu và “Ngoại đài mật yếu” của Vương Đảo, trước tác chuyên đề về nguyên nhân, triệu chứng bệnh tật “Chư bệnh nguyên hầu luận” ra đời vào năm Sào nguyên niên triều Tùy, trước tác chuyên đề về nhi khoa “Lư tín kinh” ra đời thời Tùy Đường, trước tác về thực phẩm trị liệu “Thực liệu bản thảo” của Mạnh Sân thời Đường, trước tác chuyên đề về điều trị ngoại thương “Lý thương tục đoạn mật phương” của Lạn Đạo Nhân, trước tác về sản phụ khoa “Kinh hiệu sản bảo” của Tảm Ấn.

Nhà Tùy thiết lập Thái y cục, đây chính là cơ quan giáo dịch y học quốc lập đầu tiên trên thế giới. Nhà Đường biến một số chùa chiền thành “Lệ Nhân Đường” (nơi tập trung bệnh nhân dịch), để cách ly, điều trị bênh nhân hủi, cũng tương tự các bệnh viện truyền nhiễm hiện nay.

Nhà Tống, nhà Kim, nhà Nguyên

Nhà Tống thiết lập nên Hiệu chính y thư cục (cục hiệu chính sách y dược), tiến hành sưu tầm, chỉnh lý, khảo chứng, hiệu chỉnh và xuất bản các thư tịch y học quan trọng. Nhà Tống thiết lập Dựơc cục, tiệm thuốc và cục chế tuốc do nhà nước quản lým với các y loại hình y viện, viện điều dưỡng.

Vương Duy Nhất thời Bắc Tống soản tác phẩm “Đồng nhân du huyệt châm cứu đồ”, chế tạo mô hình người bằng đồng to bằng người thật dùng trong nghiên cứu châm cứu.

Thời kỳ nhà Minh

Tại Bắc Kinh đã xuất hiện đoàn thể học thuật đầu tiên trên thế giới” Nhất thể đường trạch nhân y hội.

Thời nhà Thanh

Ấn phẩm học thuật về y học “Ngô y hội giảng” đã được phát hành lần đầu tiên vào năm Càn Long thứ 57 (1792), sau đó mỗi năm phát hành một số, gồm các mục lý luận chuyên đề, bài thuốc, khảo cứ, bình luận. Sự ra đời của ấn phẩm này đã thúc đẩy sự giao lưu học thuật trong giới y học Trung Quốc, chứng tỏ nền y học Trung Quốc đã phát triển khá hoàn bị.

Tiến trình của Khí công học

Thời kỳ sơ khởi, hai cuốn sách có bàn nhiều tới Khí công là cuốn “Khí hóa luận”, nói về sự liên quan giữa Khí và tự nhiên; và cuốn “Kinh lạc luận” mô tả sự tuần hoàn của Khí trong cơ thể và là căn bản cho khoa châm cứu.

Dưới thời nhà Tùy, Đường đã có một số tác phẩm lớn, có thể kể đến: “Chư bệnh, nguyên hậu luận” của Sàn Nguyên Phương. “Thiên Kim Phương” của Tôn Tử Mạc bàn về tác dụng của lục âm liệu pháp, “Ngoại thai bí yếu” của Vương Đạo bàn về cách dùng hơi thở và thảo dược để điều trị những rối loạn lưu thông của Khí.

Dưới các triều đại Tống, Kim, Nguyên có nhiều công trình quý giá về Khí công như: “Dưỡng sinh quyết” của Trưởng An Đạo, “Nhu môn thị sự” của Trưởng Tử Hỏa nói về cách dùng khí công điều trị ngoại thương, “Lan thất bí tàng” của Lý Quả, luận về cây cỏ điều trị nội thương, “Cách trí dư luận” của Chu Đan Khuê trình bày cơ chế trị bệnh bằng Khí công.

Dười thời nhà Minh, Thanh có thể kể tới: cuốn “Kỳ kinh bát mạch khảo” của Lý Thì Trân, luận về liên hệ giữa Khí và kinh mạch, cuốn “Bảo thân bí yếu” của Tào Nguyên Bạch luận về động công và tĩnh công, cuốn “dưỡng sinh phụ ngữ” của Trần Kế Như luận về Tinh Khí Thần và hưỡng dẫn phương pháp tiết dục để tồn tinh, cuốn “Y phương tập giới” của Uông Tần Yêm, tổng hợp kinh sách về Khí công.

Hiện nay tại Trung Quốc, Khí công là một bộ môn đang được nghiên cứu sâu rộng trong nghành y. Mỹ là nước cũng đang cho phát triển mạnh Khí công tại nhiều Viện khoa học nhờ sự cộng tác của cộng đồng người gốc Á tại các thành phố lớn như New York (Viện Sinh lý học và Tâm lý học), Boston, Chicago, Los Angeles. Khí công cũng đã phát triện mạnh mẽ tại Châu Âu đặc biệt là Pháp, Anh, Đức. Một số các tác phẩm đáng chú ý gần đây có thể kể tên “Đánh thức liệu pháp qua Đạo”, “Thiết bố sam Khí công” , “Luyện dục lực nam”.

Nguồn: Sưu tầm và tổng hợp

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

Hotline: 0987 203 556